Boekbespreking. Donald J. Trump is sinds 2017 de president van de Verenigde Staten. Zijn presidentschap wordt van meet af aan geplaagd door diverse affaires en controverses. Dat is volgens de auteurs van deze bundel niet verwonderlijk. Trump lijkt immers alle middelen aan te grijpen om de nalatenschap van zijn directe voorgangers te ontmantelen. De staatsrechtbeoefenaars van de Bocconi Universiteit te Milaan menen dat hierdoor sprake is van een clear break met het verleden. Zij organiseerden op 22 maart 2019 een congres over Trumps presidentschap. Deze bundel is de neerslag van dat symposium. De rode draad is de impact van Trumps regering op Amerikaanse staatsrechtelijke en bestuursrechtelijke doctrines.

Dit boek heeft twee delen. In het eerste deel staan enkele klassieke staatsrechtelijke themata centraal. Achtereenvolgens komen de verhouding van de president tot het Congres, het ambtenarenapparaat, de deelstaten, het Hooggerechtshof en de gouverneurs aan bod. In deel twee verschuift het perspectief: de verschillende auteurs zoomen in op de gevolgen voor enkele concrete beleidsterreinen. Denk aan Trumps beleid inzake belastingen, gezondheidszorg, milieu en migratie. Overigens is er ook aandacht voor meer ‘exotische’ vraagstukken zoals waste management en pharmaceutical policies.

Al met al is dit een aardige bundel over Trumps presidentschap. Vooral het eerste deel is lezenswaardig, omdat het een aantal gedegen staatsrechtelijke analyses bevat. De daarin opgeworpen vragen zijn, hoewel traditioneel ingestoken, onverminderd relevant. Het tweede deel is eclectischer van aard. De bijdragen over de ontmanteling van Obama’s nalatenschap en het al dan niet bestaan van een ‘Trump-doctrine’ zijn de moeite waard, omdat daarin grotere lijnen en vergezichten worden geschetst. De andere bijdragen zijn eveneens interessant, maar – zeker voor een niet-ingevoerde lezer – wellicht wat taai en specialistisch. Ook kan de vraag worden gesteld of deze publicatie niet enigszins voorbarig is, nu Trumps eerste termijn nog loopt. Toch is dit boek een aanrader voor geïnteresseerden in het Amerikaanse staatsrecht. De stellingnames van de auteurs zijn prikkelend en bieden voer voor toekomstige discussies. (RJ)

G.F. Ferrari (red.)
The American Presidency under Trump: The First Two Years
Den Haag: Eleven International Publishing 2020, 231 p., € 39,50