web_murrayBoekbespreking. In mei 2016 verscheen Parlementaire Geschiedenis van het Curaçaose Burgerlijk Wetboek van de hand van Murray. Gelet op het vrij duidelijke karakter van het boek, en omdat dit de laatste boekbespreking van schrijver dezes in Ars Aequi betreft, veroorloof ik mij de vrijheid enige observaties rondom de hier besproken uitgave te plaatsen, alvorens tot een meer inhoudelijke bespreking over te gaan.

In de relatie tussen de verschillende landen van het Koninkrijk Nederland geldt het concordantiebeginsel (art. 39 Statuut, waarover Borman, Het statuut voor het Koninkrijk, Deventer: Kluwer 2005). Op grond daarvan dienen het handels- en burgerlijk recht in Nederland, Aruba, Curaçao en Sint Maarten zoveel mogelijk op overeenkomstige wijze te worden bepaald. Van een wetsvoorstel dat ingrijpende wijzigingen in bestaande regelgeving tot gevolg heeft dienen regeringen van de andere landen vóór indiening op de hoogte te worden gesteld. Divergenties in wetgeving zijn mogelijk, bijvoorbeeld vanwege sociaal-maatschappelijke verschillen. Aangenomen is wel dat de verschillende landen binnen het Koninkrijk zich vooral zullen richten naar het recht van Nederland. Specifiek wat betreft het ondernemingsrecht lijkt echter meer sprake te zijn van kruisbestuiving, waardoor indirect het (flexibele) statelijke ‘Amerikaanse’ vennootschapsrecht – waarmee men op de (voormalige) Antillen veelvuldig in aanraking komt – naar Nederland wordt geïmporteerd (zie Van Schilfgaarde, ‘Concordantie in het rechtspersonenrecht’, WPNR 1999/6356). Inderdaad was bij de invoering van de Wet Flex-BV het (voormalige) Antilliaanse BW een belangrijke inspiratiebron voor de Nederlandse (lands)wet­gever. Het onderhavige boek ziet als gezegd specifiek op het BW van Curaçao.

Het naslagwerk van Murray kent een heldere opzet: achter­eenvolgens zijn opgenomen Boek 1 tot en met 8 van het Curaçaos BW. Per artikel zijn vermeld de wettekst, waarna toelichting volgt in de vorm van relevante passages uit de parlementaire geschiedenis, verwijzingen (intern) en nadere verwijzingen (extern). Voorin is in beide delen opgenomen een lijst met volgnummers van parlementaire stukken. Per boek wordt op beknopte wijze een beschrijving gegeven van het bestreken onderwerp en een chronologisch overzicht van relevante wetgevingsoperaties. Een en ander maakt het naslagwerk van Murray bijzonder goed te hanteren, ook wanneer men vertrouwd wil raken met het Curaçaos BW.

Meer en minder recente wetswijzigingen en de daaraan voorafgaande parlementaire deliberaties zijn in (het land) Nederland met moderne communicatiemiddelen over het algemeen tamelijk goed terug te vinden. In de andere landen is dat niet in dezelfde mate het geval. Dat is des te problematischer wanneer de parlementaire documenten onderling naar elkaar verwijzen. Een (zeer behulpzame) private website waarop veel van de geldende regelgeving en aanverwante stukken zijn opgenomen (DutchCaribbeanLegalPortal.com) stelt op één pagina dan ook dat ‘We are currently updating this item’. Ik laat het aan het oordeel van de lezer of dat (niet al te overtuigend) verbloemde kritiek op de digitale overheidsbronnen betreft, of dat de opmerking toch ook op de eigen webpagina betrekking heeft. Beide opties lijken verdedigbaar. Reeds gelet op het voorgaande is het naslagwerk van Murray zeer welkom. Daarbij komt nog de invloed van staatkundige veranderingen: de Antillen zijn als opgemerkt opgeheven. De Curaçaose wetgever blijft eveneens actief, zoals op verschillende plaatsen duidelijk wordt. Een voorbeeld daarvan is de per 1 januari 2012 in werking getreden Landsverordening Trust, op grond waarvan een rechtspersoon met afgescheiden vermogens (Protected Cell Company) ingesteld kan worden. Murray zorgt voor de broodnodige ordening.

In het voorwoord spreekt Murray de hoop uit dat, gesterkt door wijdverbreid gebruik van het in 2005 uitgebrachte De Parlementaire Geschiedenis van het Nederlands Antilliaanse (nieuw) Burgerlijk Wetboek uit, ook deze editie zijn weg naar de verschillende burelen zal weten te vinden. Daaraan zal de auteur geen moment hoeven te twijfelen. (TiK)

M.F. Murray
Parlementaire Geschiedenis van het Curaçaose Burgerlijk Wetboek
Den Haag: Boom juridisch 2016, XXIII + 2389 p., € 145